Mevzuat ve Kanunlar Sayfasına Dönmek İçin
Tıklayınız.
KAT MÜLKİYETİ İLE İLGİLİ KANUNLAR
BORÇLAR KANUNU VEKALET AKDİ
HÜKÜMLERİ : MADDE 386-403
BORÇLAR
KANUNU
Kanun
Numarası : 818
Kabul
Tarihi : 22/4/1926
Yayımlandığı R. Gazete : Tarih : 29/4/1926 Sayı: 359
Yayımlandığı Düstur : Tertip: 3 Cilt: 7 Sayfa: 762
ON ÜÇÜNCÜ
BAP
Alelıtlak
vekalet
BİRİNCİ
FASIL
Vekalet
(A)
TARİFİ
Madde 386
- Vekalet, bir akittirki onunla vekil, mukavele
dairesinde
kendisine
tahmil olunan işin idaresini veya takabbül eylediği
hizmetin ifasını
iltizam
eyler.
Diğer
akitler hakkındaki kanuni hükümlere tabi olmayan
işlerde dahi,
vekalet
hükümleri cari olur.
Mukavele
veya teamül varsa vekil, ücrete müstahak olur.
(B)
TEŞEKKÜLÜ
Madde 387
- Vekilin tevdi edilen işi idare hususunda resmi bir
sıfatı
varsa
veya işin icrası mesleğinin icabından ise yahut bu
gibi işleri kabul
edeceğini
ilan etmiş ise vekalet, vekil tarafından derhal
reddedilmedikçe kabul
edilmiş
sayılır.
(C)
HÜKÜMLERİ
I-
Vekaletin şümulü:
Madde 388
- Vekalet akdinin şumulü mukavele ile sarahaten
tesbit
edilmemiş
ise, taallük eylediği işin mahiyetine göre tayin
edilir.
Vekalet,
vekilin takabbül eylediği işin yapılması için
icabeden hukuki
tasarrufları ifa salahiyetini şamildir.
Hususi
bir salahiyeti haiz olmadıkça vekil, dava ikame
edemez, sulh olamaz,
tahkim
edemez, kambiyo taahhüdünde bulunamaz, hibe edemez,
bir gayrimenkulü
temlik
veya bir hak ile takyit edemez.
II -
Vekilin borçları:
1 -
Talimat dairesinde vekaleti ifa
Madde 389
- Vekil, müvekkılinin sarih olan talimatına
muhalefet edemez.
Ancak hal
icabına göre müvekkilden mezuniyet istihsaline imkan
olmamakla bera-
ber şayet
imkan olupta istizan olunsa idi müvekkilin muvafakat
edeceği derkar bulunan hususlarda, inhiraf edebilir.
Bundan maada hallerde vekil aldığı
talimata
müvekkilinin aleyhine olarak muhalefet ederse,
bundan mütevellit
zararı
deruhte etmedikçe,müvekkilünbih ifa edilmiş olmaz.
2 - Hüsü
suretle ifa mükellefiyeti
a)
Umumiyet itibariyle
Madde 390
- Vekilin mesuliyeti, umumi surette işçinin
mesuliyetine ait
hükümlere
tabidir.
Vekil,
müvekkile karşı vekaleti iyi bir suretle ifa ile
mükelleftir.
Vekil,
başkasını tevkile mezun veya hal icabına göre mecbur
olmadıkça
veya adet
başkasını kendi yerine ikameye müsait bulunmadıkça
müvekkilünbihi
kendisi
yapmağa mecburdur.
b) İşi
bir üçüncü şahsa yaptırmak halinde
Madde
391- Vekil, salahiyeti haricinde başkasını tevkil
ettikte onun
fiilinden
kendi yapmış gibi mesuldür.
Vekil,
başkasını tevkile salahiyettar olduğu takdirde,
yalnız
salahiyetini kullanırken ve talimat verirken
tekayyüt ve ihtimam göstermekle mükelleftir.
Her iki
surette vekilin kendi yerine ikame ettiği şahsa
karşı haiz olduğu
bütün
hakları müvekkil, doğrudan doğruya o şahsa karşı
dermeyan edebilir.
3 - Hesap
verme
Madde 392
- Vekil,müvekkilin talebi üzerine yapmış olduğu işin
hesabını
vermeğe
ve bu cihetten dolayı her ne nam ile olursa olsun
almış olduğu şeyi
müvekkile
tediyeye mecburdur.
Vekil
zimmetinde kalan paranın faizini de vermeğe
mecburdur.
4 -
Vekilin iktisabettiği hakların müvekkiline intikali
Madde 393
- Müvekkil vekiline karşı olan muhtelif borçlarını
ifa edince,
vekilin
kendi namına ve müvekkili hesabına üçüncü şahıstaki
alacağı,
müvekkilin olur.
Vekilin
iflası halinde müvekkil, bu hakkını masaya karşıda
iddia edebilir.
Vekilin
iflası müvekkil, vekilin kendi namına ve müvekkili
hesabına
iktisap
eylemiş olduğu menkul eşya hakkında dahi istihkak
iddiasında bulunabi-
lir.Vekilin haiz olduğu hapis hakkını, masa dahi
haizdir.
III-
Müvekkilin borçları:
Madde
394- Vekilin usulü dairesinde müvekkilünbihi ifa
için yaptığı
masrafı
ve verdiği avansları, müvekkilin,faiziyle beraber
vermesi ve vekilin
deruhte
eylediği borçlardan onu kurtarması lazımdır.
Vekil,
vekaleti ifa dolayısiyle uğramış olduğu zarar ve
ziyanın
tazminini
müvekkilinden isteyebilir. Meğerki müvekkil bu
hususta kendisinin
su'nu
taksiri olmadığını ispat eyleye.
IV -
Birden ziyade müvekkillerin mesuliyetleri:
Madde 395
- Bir kimseyi birlikte tevkil eden müteaddit
kimseler, vekile
karşı
müteselsilen mesul olurlar.
Müteaddit
kimseler, vekaleti birlikte kabul etmişler ise
müvekkilünbihi
yapmakla
müteselsilen mesuldurlar ve kendi sıfatlarını
başkasına devre
salahiyettar olmadıkça müvekkili yalnız birlikte
yaptıkları tasarrufla ilzam
edebilirler.
D)
VEKALETiN HİTAMI
I -
Sebepleri :
1 -
İstifa, azil
Madde 396
- Vekaletten azil ve ondan istifa her zaman caizdir.
Şu
kadarki münasip olmayan bir zamanda vekaletten azil
veya ondan istifa
eden
kimse diğerinin zararını zamin olur.
2 - Ölüm
, ehliyetsizlik, iflas
Madde
397- Hilafı mukaveleden veya işin mahiyetinden
anlaşılmadıkça veka-
let,
gerek vekilin gerek müvekkilin ölümüyle ve
ehliyetinin zavali veya iflası
ile
nihayet bulur.
Şu
kadarki vekaletin nihayet bulması müvekkilin
menfaatlerini tehlikeye
koyuyorsa
müvekkil veya mirasçısı veya mümessili bizzat
işlerini görebilecek
hale
gelinceye kadar vekil veya mirasçısı veya mümessili
vekaleti ifaya devam
ile
mükelleftirler.
II -
Hitamın hükümleri:
Madde 398
- Vekilin vekaletinin nihayet bulduğuna ıttıla peyda
eylemeden
evvel yaptığı işlerden müvekkil veya mirasçıları,
vekalet baki imiş
gibi
mesuldür.
İKİNCİ
FASIL
İtibar
mektubu ve itibar emri
(A)
İTİBAR MEKTUBU
Madde
399- İtibar mektubu, vekalet ve havale hükümlerine
tabi olup onunla
mürselünileyhe azami bir had tayinine hacet
olmaksızın talep edeceği miktarda,
nakit ve
emsali bir şeyin muayyen bir kimseye teslimi
emrolunur.
Verilecek
şeyin azami haddi tayin edilmediği takdirde itibar
verilen kimse
aşikar
surette akitlerin vaziyetleri ile mütenasip
olmayacak derecede fazla
bir
miktar talebinde bulunursa mürselünileyh mektup
sahibine haber vermeğe
ve cevap
alıncaya kadar tediyeyi tehir etmeğe mecburdur.
İtibar
mektubunun tazammun ettiği vekalet ile
mürselünileyhin mülzem olma-
sı,
muayyen bir meblağ için kabul etmiş olmasına
mütevakkıftır.
(B)
İTİBAR EMRİ
I -
Tarifi ve Şekli :
Madde
400- Bir kimse,kendi nam ve hesabına ve amirin
mesuliyeti altında bir
üçüncü
şahsa itibar vermek veya itibari tecdit etmek için
emir almış ve kabul
etmiş
ise, memur vekaletini tecavüz etmedikçe amir, itibar
edilen borçtan
dolayı
kefil gibi mesul olur.
Şu kadar
ki tahriri emir olmadıkça amir, mesul olmaz.
II-
İtibar verilen kimsenin ehliyetsizliği:
Madde 401
- Amir, itibar verilen kimsenin borç iltizamına
ehliyetsizliğini
dermeyan
ile memura karşı mesuliyetten kurtulamaz.
III -
Memurun kendi kendine mühlet vermesi:
Madde 402
- Memur, itibar verilen kimseye kendi kendine mühlet
verir veya
amirin
talimatına muhalefet ederse, amir mesuliyetten beri
olur.
IV - İki
tarafın hakları ve borçları:
Madde 403
- Amirin ve kendisine itibar verilen kimsenin hak ve
borçlarında
kefile ve
asıl borçluya müteallik hükümler caridir.
Mevzuat ve Kanunlar Sayfasına Dönmek İçin
Tıklayınız.